Leeftijdsgebonden maculadegeneratie

Wat is LMD?

Leeftijdsgebonden maculaire degeneratie (LMD) is een leeftijdsgebonden aandoening die de macula (het centrale deel van het netvlies verantwoordelijk voor het centrale zicht) aantast. Het is de belangrijkste oorzaak van ernstig zichtsverlies bij mensen ouder dan 55 jaar.

Er bestaan 2 vormen van LMD: een droge en een natte vorm.

De droge vorm is de meest voorkomende vorm (±85% van alle gevallen van LMD). Deze droge LMD kent meestal een tragere evolutie en geeft een minder ernstig zichtsverlies. Een droge LMD kan echter in sommige gevallen omslaan in een natte vorm van LMD.

Bij natte LMD groeien abnormale bloedvaatjes onder het netvlies thv de macula. Deze bloedvaatjes kunnen aanleiding geven tot bloedingen, littekenvorming en permanente schade van het netvlies. Deze natte vorm is meestal snel evolutief en leidt doorgaans tot een ernstig verlies van het centrale zicht.

 

Wat zijn de risicofactoren?

De 2 voornaamste risicofactoren om LMD te ontwikkelen zijn de leeftijd ( LMD komt pas voor vanaf 50 jaar) en het feit dat één oog reeds is aangetast door LMD (in dat geval is er 43% kans dat ook het andere oog door LMD zal worden aangetast binnen de 5jaar).

Andere risicofactoren zijn: roken (verhoogt het risico op LMD x 2 à 3), een familiale voorgeschiedenis van LMD of erfelijke voorbeschiktheid, zwaarlijvigheid, een voedingstekort aan bepaalde vitamines en mineralen.

Wat zijn de symptomen van LMD?

De eerste symptomen van LMD zijn meestal een verminderd leeszicht en een vervorming van rechte lijnen. Er kunnen ook donkere vlekken ontstaan in het midden van het gezichtsveld of een verbleking van de kleuren.

Deze symptomen kunnen het best worden gecontroleerd op een Amslerrooster: een rooster met horizontale en verticale rechte lijnen en een centraal fixatiepunt. Wanneer men op dit rooster zwarte vlekken ziet of een verbuiging van de lijnen, dan is een snelle controle van uw netvlies door een oogarts aangeraden.

Wat is de behandeling voor LMD?

Voor de droge vorm van LMD is er tot op heden geen behandeling mogelijk. Wel wordt de patiënten aangeraden te zorgen voor een gezonde en evenwichtige voeding (met voldoende vitamine A,B,C en E en omega-3 vetzuren (oa. in vette vis), eventueel aangevuld met een vitamine supplement, speciaal ontwikkeld voor de ogen. Een rookstop wordt desgevallend steeds aangeraden.

Een regelmatige controle bij de oogarts is belangrijk om tijdig een eventuele overgang van een droge naar een natte vorm van LMD te ontdekken.

Voor de natte vorm van LMD zijn er verschillende behandelingen mogelijk: lasertherapie van het netvlies, photodynamische therapie (lasertherapie in combinatie met de intraveneuze inspuiting van een lichtgevoelig medicament) en de intravitreale injectie (injecties in het oog van bepaalde medicamenten zoals bijvoorbeeld anti-VEGF).

Al deze behandelingen hebben tot doel de groei van de abnormale bloedvaten onder het netvlies af te remmen om zo het centrale zicht te stabiliseren of opnieuw te verbeteren. In sommige, eerder zeldzame, gevallen zal een operatie worden voorgesteld waarbij de macula verdraaid wordt (macula rotatie).

Verder onderzoek wordt gedaan naar andere medicijnen om in te spuiten, stamceltransplantaties, genetische manipulatie, combinatiebehandelingen, enz.

Wat zijn intravitreale injecties?

De laatste nieuwe en momenteel beste behandeling van LMD is de injectie van anti-VEGF in het oog.

Wat is anti-VEGF?

Zoals eerder gezegd worden bij bepaalde oogaandoeningen (onder meer natte LMD en diabetes) nieuwe bloedvaten gevormd onder het netvlies. Dit gebeurt mede onder invloed van een groeistof genaamd VEGF (" vascular endothelial growth factor"). VEGF stimuleert de bloedvatnieuwvorming en de bloedvatlekkage. Het verminderen van de hoeveelheid VEGF gaat deze evolutie afremmen en het netvlies doen opdrogen. Voorbeelden van VEGF remmers (of anti-VEGF) zijn "Macugen, Lucentis en Avastin". Macugen en Lucentis zijn erkend voor gebruik bij oogaandoeningen zoals bij natte LMD. Avastin daarentegen (dat sterk gelijkend is op Lucentis) werd uitgebreid onderzocht op veiligheid en effectiviteit als antikankermedicijn maar is vooralsnog niet erkend voor gebruik bij oogaandoeningen ("off-label use" genaamd). Vooraleer Macugen en Lucentis echter verkrijgbaar waren zijn vele oogartsen wereldwijd reeds gestart Avastin te gebruiken en gebruiken het nog steeds bij bepaalde patiënten op basis van de goede resultaten.

Hoe verloopt de intravitreale injectie?

De intravitreale injectie gebeurt onder locale verdoving en onder steriele omstandigheden.

Het oog wordt vooraf ingedruppeld (verdoving + dilatatie van de pupil) en ontsmet met een desinfecterende vloeistof.

Een steriele doek wordt over het oog geplaatst en het medicijn wordt in het oog geïnjecteerd. 

U kan een lichte prik voelen maar meestal voelt u hier niets van.

Daarna wordt er zalf in het oog gedaan en mag u weer naar huis.

Soms kan u hierna in het gezichtsveld vlokjes waarnemen die meebewegen met de oogbewegingen. Omdat het ingespoten medicament uitzakt naar de bodem van het oog, zullen deze vlokjes meestal snel uit het blikveld verdwijnen. Af en toe kan er een kleine bloeding ontstaan thv de conjunctiva (wit van het oog) die spontaan zal opklaren. Een korte nacontrole is voorzien de dag nadien (meestal enkel na de eerste injectie).

Er vinden meestal 3 injecties plaats, daarna zullen, afhankelijk van de bevindingen bij de nacontroles, eventuele bijkomende injecties nodig zijn. Tussen elke injectie is een interval van 4 of 6 weken (Lucentis: 4 weken; Avastin en Macugen: 6 weken).

Wat zijn de risico's van een intravitreale injectie?

Mogelijke risico's voor het oog zijn: infectie, bloeding, netvliesloslating, oogdrukstijging,... Mogelijke risico's voor het lichaam zijn voornamelijk van trombo-embolische aard (trombose, infarct,..). De studies laten echter zien dat bij injecties in het oog de kans op deze algemene risico's erg klein is.

 

 

Contact & locatie

Taxanderlei 13
2900 Schoten

Tel.: 03 658 80 87
zeyen.cosemans@skynet.be

Routebeschrijving

Afspraak maken

Maand-dinsd-donderd-vrijd : van 8.30u tot 12.00u en van 13.30u tot 18.00u

Op andere momenten wordt u voortgeholpen via een telesecretariaat.

U kan ons online bereiken via Contact