Wat is refractieve chirurgie?
Refractieve chirurgie is een overkoepelende term voor de diverse oogoperaties die tot doel hebben patiënten zo veel mogelijk onafhankelijk te maken van een bril of contactlenzen.
Om dit te bereiken, moet het brekend of focusserend vermogen van het oog aangepast worden. Dit gebeurt ofwel via een laserbehandeling (PRK, Femto-LASIK of SMILE), ofwel via een ingreep aan de lens (een refractief lensimplantaat of een refractieve lensextractie).
Hoe werkt refractieve chirurgie?
Refractieafwijkingen
Scherp zicht ontstaat enkel wanneer het binnenkomende beeld exact op het netvlies wordt scherpgesteld. Hiervoor moeten het brekend vermogen van hoornvlies en lens in verhouding staan tot de lengte van de oogbol. Vanuit het netvlies wordt het beeld via de oogzenuw naar de hersenen gestuurd, waar het uiteindelijk visueel wordt waargenomen.
Bij een refractieafwijking staat het brekend vermogen van hoornvlies of lens niet in de juiste verhouding tot de oogbollengte, waardoor het beeld vóór of achter het netvlies scherpgesteld wordt, en er dus geen scherp beeld ontstaat. Een aangepaste bril of contactlenzen zijn dan nodig om toch scherp te kunnen zien.
Refractieve chirurgie kan volgende afwijkingen verhelpen: myopie (bijziendheid), hypermetropie (verziendheid), astigmatisme (onregelmatige welving van het hoornvlies) en presbyopie (ouderdomsverziendheid).
- Myopie (bijziendheid)
- Hypermetropie (verziendheid)
- Astigmatisme (onregelmatige welving van het hoornvlies)
- Presbyopie (ouderdomsverziendheid)
Myopie
Bij myopie wordt een beeld van veraf vóór het netvlies scherpgesteld, doordat de oogbol te lang is of het brekend vermogen te sterk. Myopen zien in de verte minder scherp, maar kunnen dichtbij zonder bril perfect focussen. Voor optimaal vertezicht dragen zij een bril of lenzen met een negatieve sterkte, die het beeld correct op het netvlies richten.
Hypermetropie
Bij hypermetropie wordt het beeld juist achter het netvlies scherpgesteld, omdat de oogbol te kort is of het brekend vermogen te zwak. Om toch scherp te zien, moeten hypermetropen voortdurend de spieren rond de ooglens inspannen. Wanneer deze spieren te weinig gebruikt worden of met de leeftijd verzwakken, wordt het beeld onscherp, wat vermoeide ogen of hoofdpijn kan veroorzaken. Hypermetropen dragen een bril of lenzen met een positieve sterkte om het beeld correct te richten.
Astigmatisme
Bij astigmatisme wordt het beeld, door een ongelijkmatige welving van het hoornvlies, op twee verschillende plaatsen scherpgesteld. Dit zorgt voor onscherp en vervaagd zicht, zowel veraf als dichtbij, en soms zelfs een vervormd beeld. Astigmatisme kan samen voorkomen met bij- of verziendheid, en kan zowel aangeboren zijn als later in het leven ontstaan. Correctie gebeurt via een cilindersterkte in brilglazen of via torische contactlenzen.
Presbyopie
Presbyopie, of ouderdomsverziendheid, is de refractieafwijking waarbij scherpstellen op korte afstand moeilijker wordt. Dit is een natuurlijk gevolg van veroudering, waarbij de lens en de omliggende spieren aan elasticiteit inboeten. Presbyopie treedt doorgaans op vanaf ongeveer 40 jaar, en wordt gecorrigeerd met een leesbril of een leesadditie bovenop de bestaande brilsterkte.
Hoe werkt refractieve chirurgie?
Refractieve chirurgie optimaliseert het brekend vermogen van hoornvlies of lens, zodat de nood aan een bril of contactlenzen maximaal wegvalt.
Bij refractieve laserchirurgie (PRK, Femto-LASIK en SMILE) vlakt de laserstraal de kromming van het hoornvlies af bij myopie en astigmatisme, of maakt deze net steiler bij hypermetropie, waardoor het brekend vermogen wijzigt.
Bij refractieve lenschirurgie neemt een ingeplante kunstlens de functie van bril of contactlens over. Presbyopie wordt hierbij verholpen met een multifocaal lensimplantaat.